ویروس هاتنا و چالش جدید بیت کوین؛ آیا بازار آماده شوک جدید است؟
همزمان با انتشار خبر شیوع ویروس هانتا در یک کشتی تفریحی، نگاه معاملهگران بار دیگر به ریسکی معطوف شده که از زمان همهگیری کرونا در سال ۲۰۲۰ کمتر با آن روبهرو بودهاند: تأثیر یک شوک بهداشتی بر بازارهای مالی.
سازمان بهداشت جهانی اعلام کرده است که در کشتی لوکس MV Hondius که در مسیر جزایر قناری بوده، دو مورد ابتلای قطعی، پنج مورد مشکوک و سه مورد مرگ تا تاریخ ۴ مه ثبت شده است. این خبر در شرایطی منتشر شد که بیت کوین در هفته جاری تا سطح ۸۲,۷۵۲ دلار صعود کرده بود و این شوک خارجی اکنون میتواند اعتماد بازار را پس از ماهها نوسان تحت تأثیر قرار دهد.
ویروس هانتا که معمولاً از طریق جوندگان منتقل میشود، در گونه اخیر (ویروس آند) پتانسیل انتقال انسان به انسان را نشان داده است. با توجه به نرخ مرگومیر ۴۰ درصدی این بیماری در برخی مناطق، بازارهای مالی نسبت به اخبار آن حساس شدهاند. اگرچه سازمان بهداشت جهانی خطر کلی را بسیار پایین و محدود به محیط کشتی اعلام کرده، اما ابهام درباره دوره نهفتگی بیماری و کامل نبودن اطلاعات، باعث شده برخی معاملهگران کوتاهمدت برای کاهش ریسک، اقدام به فروش کنند.
بسیاری از فعالان بازار هنوز سقوط مارس ۲۰۲۰ را به یاد دارند؛ زمانی که اعلام همهگیری کووید-۱۹ باعث شد بیت کوین طی ۴۸ ساعت بیش از ۵۰ درصد افت کند. اما شرایط امروز تفاوتهای مهمی با آن دوره دارد. بازار اکنون از حضور ETFهای اسپات بیت کوین، شرکتهای سرمایهگذاری و بازیگران نهادی بهره میبرد. بر اساس دادههای سوسو ولیو (SoSoValue)، ETFهای اسپات بیت کوین در آمریکا از ابتدای ماه مه تاکنون بیش از ۱.۶ میلیارد دلار ورود سرمایه ثبت کردهاند؛ موضوعی که نشان میدهد تقاضای نهادی همچنان پابرجاست.
در بازارهای پیشبینی نیز واکنشها محتاطانه بوده است. در پلیمارکت، احتمال وقوع یک «همهگیری هانتا در سال ۲۰۲۶» حدود ۹ درصد برآورد شده، در حالی که در پلتفرم شرطبندی کالشی (Kalshi) احتمال اینکه سازمان بهداشت جهانی رسماً این وضعیت را همهگیری اعلام کند حدود ۳۵.۷ درصد است.
بخشهای سفتهبازانه بازار ارز دیجیتال واکنش سریعتری نشان دادهاند. به طوری که چندین میم کوین با تم ویروس هانتا در شبکههای غیرمتمرکز ایجاد شده و ارزش برخی از آنها در عرض چند ساعت به میلیونها دلار رسیده است. این موضوع نشاندهنده «اقتصاد توجه» در این حوزه است که فارغ از اهمیت واقعی رویداد، به هر تیتر خبری واکنش مالی نشان میدهد.
در نهایت، سرنوشت تثبیت بیت کوین بالای ۸۰ هزار دلار به چند عامل بستگی دارد: نحوه توصیف ریسک از سوی سازمانهای بهداشتی، استمرار ورود سرمایه به ETFها و واکنش بازارهای سنتی. در حال حاضر، نشانهای از تعطیلیهای گسترده اقتصادی یا شوک سیستماتیک مشابه سال ۲۰۲۰ دیده نمیشود. از این منظر، شیوع اخیر بیشتر یک آزمون برای بلوغ ساختار بازار بیت کوین است تا تکرار بحران گذشته.
